Keşfetmeye Hazırmısın?
Background Image

Geleneksel Nardugan Bayramı’na Katılmaya Ne Dersiniz?

Nardugan Ateşi

Şimdi nereden çıktı bu Nardugan Bayramı diyeceksiniz. Öncelikle şunu söyliyim. Bayram 22 Aralık’taydı. Yani kaçırdınız ve bir sonraki seneye kadar beklemeniz gerekiyor. Tabii ki benim bu bayrama dair izlenimlerimi anlatmaya engel değil. Nardugan eski bir Türk geleneği. Bu ismi verenler eski Türkler ve 22 Aralık’taki kış dönümünden bir gün sonra kutlanan Nardugan eskiden bu isim altında Türklerde kutlanıyordu. Bir nevi yeni gelecek yılın karşılanması anlamını taşıyor. Bodrum’da bu sene Nardugan bayramı kutlandı. Ben de tabii bu bayramı takip ettim ve izlenimlerimi size aktarmak istiyorum. Şimdi kış dönümü ne alaka diyeceksiniz ama eskiden hem kış dönümü hem de bahar dönümü bayramlarla kutlanırmış. Yani ben bayram seven bir kişiyimdir. Çünkü bayram denilen şey eğlencenin adresi demektir. Güzellikler, bolca neşe ve eğlence bayramlardan eksik olmaz. Ee, ben de eğlence insanıyım zaten. Bayram denilince koşa koşa gidiyorum. Hele böyle otantik bayramlar söz konusu olunca asla dayanamam. Nardugan hakkında sizin için biraz araştırma da yaptım.

Nardugan Bayramı

Nardugan Bayramı

Nardugan Bayramı

Hristiyanların Noel olarak kutladığı İsa’nın doğumu bayramı, Hristiyanlardan çok önce eski Türkler tarafından yeniden doğuş bayramı olarak kutlanıyormuş. Bu dönem oldukça eski tarihlere dayanıyor. Türklerin İslamiyeti kabulünden önceki inançlarına göre yeryüzünün ortasına denk gelen bir akçam ağacı vardı. Bu ağaç hayat ağacı olarak niteleniyordu. Bu ağaç motif olarak Türklerin tüm halı ve kilim motiflerinde işlenmektedir.

Türklerde güneş ise ayrı bir öneme sahiptir. Eski Türklerin inanışlarına göre gecenin kısalarak gündüzlerin uzamaya başladığı 22 Aralık tarihinde gece gündüzle savaşmaktadır. Uzun savaşın sonrasında gün geceyi yener ve zafer elde eder. İşte güneşin elde ettiği bu zafer ve yeniden doğuşu Türkler büyük şenliklerle akçamın altında kutluyorlardı. Güneşin yeniden doğumu, yepyeni bir doğum olarak algılanıyordu. Burada geçen Nardugan ismindeki anlamlar ise Nar: Güneş, Tugan ya da Dugan ise Doğan anlamını taşıyor. Yani Nardugan, Doğan Güneş demektir. Türkler güneşi geri vermesi sebebiyle Tanrı Ülgen’e dua ederler. Dua Tanrı’ya gitsin diye akçamın altına hediye koyarlar, dallarına bağlanan bantlarla o yıl için dileklerde bulunurlar.

Nardugan bayramı için evler temizlenir. Güzel giysiler giyilir. Ağacın etrafında şarkılar söylenip, oyunlar oynanır. Yaşlılara ziyarete gidilir. Aileler bir araya gelerek beraber yiyip içer. Nardugan’da kuru ve yaş meyveler, şekerleme ve özel yemekler yenir. Nardugan’da aile ve dostlar bir araya gelirlerse ömürlerinin uzayacağına inanırlar. Akçam ağacı sadece Orta Asya’da yetişen bir ağaçtır. İsa’nın doğduğu Filistin topraklarında bu ağaç bilinmemektedir. Bu sebeple Nardugan inanışının Türkler’den Hristiyanlara geçtiği ve Hunların Avrupa’ya gelmesiyle birlikte Hıristiyanların bu inanışı görerek onlardan aldığı düşünülüyor.

Nardugan Kutlamaları

Nardugan Kutlamaları

Bodrum Nardugan Etkinlikleri

Sizin için detaylıca araştırdığım üzere Nardugan Türkler için çok önemli ve geleneksel bir bayram. Türkler tarafından bu kadar önemsenen bu geleneğin Bodrum’da günümüzde kutlanması ise ayrı bir hoşluk. Bayram kutlamaları için ilk olarak Kumbahçe sahilinde ve Gündoğan halk plajında dev ateşler yaktılar. Bu bana biraz hıdrellez bayramını hatırlattı. Kumbahçe Muhtarlığı’nın öncü olduğu etkinlikler Bodrum merkezde gerçekleşti. Yapılan kutlamalarda mahalle kadınları rengarenk basma kıyafetler giydiler. Basma bu arada Ege’ye has oldukça güzel bir kumaş. Artık fazla kullanılmasa da geleneksel bir kumaş olarak ön plana çıkıyor. Öğrenciler de şenlikte drama gösterisi yaptı ve birçok vatandaş kutlamalara katıldı. Nardugan etkinlikleri Bodrum’da ilk defa kutlanmıyor. Bu sene 3’üncüsü yapıldı ve seneye de yapılmaya devam edecek. Bodrum’un en sevdiğim yanlarından birisi geleneksel olanla günümüzü kucaklaması. Bu etkinlikte de bunu bir kez daha gördük. Gelecek sene Nardugan etkinliklerinde görüşmek üzere.

Yorumunuz?
Tanya Jaziri
Kayıt olmak için yetkiniz yok

Şifre sıfırlama linki email adresinize gönderilmiştir.

X